Có thể thấy là nữ giới sau khi sinh nhan sắc không như trước, sức khỏe sút giảm đi rất nhiều. Sau sinh, người có những sự thay đổi khăng khăng về sức khỏe, ngoại hình, cũng như ý thức và xúc cảm. Những đổi thay và một số vấn đề có thể nhận thấy sau sinh bao gồm: có một bộ ngực lớn hơn, một số trục trặc thường gặp trong cả thai kỳ và sau khi em bé chào đời. thời đoạn phục hồi sau sinh hết sức quan yếu nên cần chăm chút sức khỏe thật tốt để tránh các biến chứng sau sinh.
Sức khỏe thể chất:
- thay đổi về bộ ngực: Sau sinh bộ ngực có thể sẽ sưng, đau và căng sữa, đầu vú sưng, nứt nếu cho con bú, khiến cho cảm thấy tức ngực khó chịu. Những khối tròn với nhiều kích thước khác nhau, chạm vào rất cứng và đau sau khi đã xuống sữa.
- Đau lưng sau sinh: Do đổi thay nội tiết tố thai kỳ, do phong độ khi mang thai, khi coi sóc bé: có cảm giác đau lưng, đau khu trú tại chỗ hay lan xuống chân.
- Bệnh trĩ: Do sự đổi thay nội tiết tố, táo bón thai kỳ và thai phát triển lớn, quá trình chuyển dạ phải rặn để sinh gây nên các búi trĩ vùng hậu môn trực tràng.
- Rụng tóc sau sinh: Nồng độ estrogen tăng cao trong thai kỳ khiến cho tóc mọc nhiều hơn, song song ít rụng. Sau sinh, mức estrogen giảm mạnh và rất nhiều nang tóc không hoạt động nữa khiến cho tóc rụng nhiều.cũng có thể là dấu hiệu bị thiếu máu hoặc viêm tuyến giáp sau sinh cần được chẩn đoán sớm.
.
Sau sinh thân thể nữ giới thường thay đổi, đặc biệt bị rạn da
- Rạn da sau sinh: Da bị thương tổn do bị kéo căng quá mức và buông lỏng đột ngột. Đó là các đường rãnh dài và hẹp, ban đầu có màu đỏ hoặc tím, sau đó chuyển sang màu trắng, bạc. Vị trí thường bị rạn sau khi sinh là bụng, đùi, ngực, mông. Trong đó, bụng và đùi là 2 vị trí phổ thông nhất. Có rất nhiều căn nguyên dẫn tới rạn da sau sinh, dưới đây là một số duyên do chính:
- Tăng cân quá nhanh: Trọng lượng thân thể tăng quá nhiều và quá nhanh trong thời gian mang thai sẽ làm cho da bị kéo giãn, làm đứt gãy các mô kết liên dưới da sau sinh trọng lượng giảm nhanh gây nên tình trạng rạn da.
- nguyên tố di truyền: Nguy cơ rạn da sau sinh sẽ rất cao nếu có mẹ hoặc chị em gái ruột bị rạn da.
- Độ tuổi khi mang thai quá cao hoặc quá thấp: Mang thai dưới 20 tuổi hoặc trên 35 tuổi, vùng da vẫn chưa hoàn thiện hoặc đang trong quá trình lão hóa từ đó rạn da dễ xuất hiện hơn.
- Da thiếu dưỡng chất: Da thiếu dưỡng chất sẽ yếu, tính đàn hồi thấp, nhanh bị lão hóa. Đặc biệt, với nội tiết tố đổi thay.
- Lười vận động: Việc tập dượt thẳng thớm và ăn nhập thể trạng, thai kỳ cũng bị rạn ít hơn so với người lười luyện tập.
- Chảy máu giống như có kinh: Là sản dịch từ âm đạo: lúc đầu nó có màu đỏ sau chuyển sang màu nâu và rốt cuộc là màu vàng trắng. Sản dịch thường gặp ở tất các bà mẹ sau sinh dù là sinh thường hay sinh mổ. Sản dịch thường nhiều trong 10 ngày đầu sau sinh và sẽ ít dần trong khoảng 6 tuần rồi hết.
- Có các cơn co tử cung: Sau sinh, tử cung sẽ dần thu hẹp về với kích tấc và vị trí thường nhật nên sẽ gặp phải những cơn đau, cơn gò do co thắt rất khó chịu, thường xảy ra ở mức độ nhẹ do hormone oxytocin kích thích tử cung dẫn đến các cơn co thắt trong khi cho con bú.
- Mệt mỏi, mất sức: Khi sinh mẹ cần rất nhiều sức lực nên sau sinh rất Mệt mỏi và mất sức.
- Đau vùng bụng dưới: Những vết mổ bắt con hoặc vết khâu âm đạo sau quá trình sinh con trước hết sẽ dẫn đến tình trạng đau vùng bụng dưới. Tình trạng đau này có thể được cải thiện một cách thiên nhiên theo thời kì.
- Tiểu khó sau sinh: Sau khi sinh bàng quang chưa phục hồi tốt nên không đi tiểu được hoặc tiểu khó, tiểu ít.
- Táo bón vài ngày đầu sau sinh: Không chỉ trong thời gian mang thai mà sau khi sinh cũng có thể gặp phải vấn đề táo bón, cần có một chế độ ăn nhiều rau.
- Ra mồ hôi nhiều đặc biệt là ban đêm: thân bắt đầu bài xuất nước thừa trong thân thể được tích lũy từ thời gian mang thai nên sẽ gặp phải tình trạng ra nhiều mồ hôi và đặc biệt là ban đêm, hiện tượng này sẽ chuyển biến tốt sau sinh khoảng 1 - 2 tuần.
Sức khỏe tinh thần:
Những thay đổi về cảm xúc sau khi sinh có thể thất thường.
- Vui mừng hoặc buồn chán hoặc cả hai: sẽ thấy rất vui chào đón vỡ òa niềm vui của cả gia đình khi con yêu chào đời hoặc tâm trạng buồn lo lan tỏa khi sinh em bé, chăm chút như thế nào? Sinh em bé không như ý về giới tính, cân nặng..., vóc dáng mình sẽ ra sao sau khi sinh? Sản phụ sẽ cảm thấy u uất, buồn, trầm uất một tí sau khi sinh hoặc cả hai vừa mừng vừa lo, vui buồn đan xen tạo cảm giác khó tả về cảm xúc.
- trách nhiệm sức khỏe nhân đôi: Không chỉ trách nhiệm với sức khỏe của bản thân mà còn bổn phận trong việc coi ngó và nuôi dưỡng con. Mẹ có vui vẻ, khỏe mạnh thì con mới có thể phát triển tốt.
- Thất vọng, xúc cảm thất vọng khi không biết cách cho con bú, không biết cách chăm con, để con bị ốm, con biếng ăn…
Trên đây là những đổi thay về cả thể chất và xúc cảm ở phụ nữ sau sinh và đặc biệt là những mẹ sinh con lần đầu. Để có thể coi ngó được bản thân cũng như con yêu luôn khỏe mạnh là cả một nghệ thuật; vừa coi ngó cho mẹ vừa trông nom cho con vừa hài hòa cuộc sống gia đình cần ăn uống đầy đủ, không kiêng khem quá mức, tránh thực phẩm khó tiêu, trà cà phê, ngơi nghỉ, vận động nhẹ nhõm.
Chế độ dinh dưỡng: Ăn uống như thông thường, tăng cường thức ăn giàu đạm và canxi, Bổ sung dưỡng chất cho thân thể: khoáng, vitamin E, A, C và omega 3 như cá hồi, cà rốt, ngũ cốc, hoa quả...
Vận động, ngơi nghỉ: Sau sinh có thể cử động thủ túc nhẹ nhàng hoặc ngồi dậy, có thể bước xuống giường tập đi bộ trở lại khi sức khỏe ổn định. Việc vận động, đi bộ ngắn giúp các chức năng bình thường của thân thể phục hồi nhanh hơn. ngơi nghỉ hợp lý, ngủ đủ giấc, tránh bao tay, để thân thể được nghỉ ngơi thoải mái và được thư giãn.
Cho con bú: Sau khi sinh, mẹ cần cho con bú ngay càng sớm càng tốt, vì lúc này sữa non có chứa nhiều dinh dưỡng, chất đề kháng nhất cho sự phát triển tốt và tăng cường sự miễn dịch cho trẻ.
Vệ sinh: Nên rửa mặt, súc miệng và đánh răng mỗi ngày.Vệ sinh cơ thể bằng nước ấm sạch và lau khô người sau đó có thể tắm rửa thường nhật.
Tập các bài tập: Ưỡn mông, vặn cột sống giúp giảm đau lưng sau sinh; cải thiện phong thái đứng ngồi, cho con bú.
Xoa bóp vùng bụng sau sinh: Giúp săn chắc da, hạn chế rạn da vùng bụng bằng cách xoa vùng bụng nhẹ nhàng theo chiều kim đồng hồ; từ 10 - 15 phút mỗi ngày giúp cơ bụng săn chắc, tử cung co tốt,
Chườm ấm vùng bụng: Bằng muối hột rang, hoặc túi chườm thảo dược giúp cải thiện làn da vùng bụng săn chắc hơn, giúp lấy lại vóc dáng xưa.
Chườm ấm vùng bụng đúng cách là một trong những phương thức giúp người đàn bà lấy lại vóc dáng
Sau sản xuất phụ sẽ có đổi thay thân, cảm xúc nhưng sẽ dần phục hồi sau 6 tuần, nếu được săn sóc chuyên môn sớm, tốt. chăm nom sản phụ sẽ mang hiệu quả khăng khăng giúp sức khỏe tâm thể ổn định, vượt qua trục trặc ban đầu; thực hiện tốt thiên chức người mẹ, hạnh phúc gia đình thêm nồng ấm, hạnh phúc dâng trào, cảnh xa tươi đẹp mở ra cho gia đình và từng lớp với một thành viên mới.
BS.CKII. HUỲNH TẤN VŨ
